Μια βιολογική καλλιέργεια με καρύδια…

Μια βιολογική καλλιέργεια με καρύδια…

Συνεργατικότητα και σεβασμός στο περιβάλλον. Δύο αξίες που χαρακτηρίζουν τον ιδανικό αγρότη του μέλλοντος.
Συνεργατικότητα και σεβασμός στο περιβάλλον. Δύο αξίες που χαρακτηρίζουν τον ιδανικό αγρότη του μέλλοντος.

Καθώς ετοιμάζομαι σε λίγες ημέρες να πάω στα Τίρανα , για να συμμετέχω στο τριήμερο συνέδριο της Slow Food με θέμα “Οι αγρότες πρώτοι” (πρώτοι σε σημασία για την κοινωνία του Αύριο ) χαμογελώ : πόσο έχει αλλάξει τα τελευταία χρόνια η ταυτότητα αλλά και η εικόνα του σύχρονου αγρότη.

Είχε δίκιο o αγαπητός ιταλός Κάρλο Πετρίνι, ο πάτερ της Slow Food , όταν πριν λίγα χρόνια μας προέτρεπε (όσους γράφουμε για το φαγητό και τους μικροπαραγωγούς με τα ιδιαίτερα ελληνικά προιόντα προωθώντας έτσι -όχι μόνον έναν άλλο τρόπο διατροφής αλλά και μιά άλλη μορφή οικονομίας και κοινωνίας) , μας προέτρεπε, ναί, να παρουσιάζουμε τους αγρότες “σέξι” και όμορφους, ακριβώς όπως έκαναν με τους ιταλούς και τους γάλλους μόδιστρους ας πούμε κάποιες δεκαετίες πριν τα περιοδικά. Αγροτικό Lifestyle , τον ρώτησαν οι σκεπτικοί, αυτό προτείνετε; Κάθε άλλο, απάντησε ο Πετρίνι, προτείνουμε να μας βοηθήσετε -όπως αναδείχθηκε η κερδοφόρα βιομηχανία της μόδας ώς ενδιαφέρουσα και με πολλές προοπτικές για τους νέους τότε ,έτσι – να λάβει δημοσιότητα και λάμψη ο σύχρονος αγρότης , όχι για να τον κάνουμε διασημότητα ή είδωλο, αλλά για να καταλάβουμε όλοι την κεντρική σημασία του στο σύχρονο διατροφικό σύστημα .

Δεν είναι ο μόνος : στο Περού ο σεφ Γκαστόν Αθούριο έπεισε μία ολόκληρη νέα γενιά να ασχοληθεί με τη μαγειρική και να τιμήσει έτσι τις τοπικές ποικιλίες των περουβιανών τροφών, τα δεκάδες είδη φασολιών και πατάτας, τα λιγότερο γνωστά φρούτα , τους δυναμωτικούς τροπικούς καρπούς αναδεικνύοντας την παραδοσιακή μαγειρική και τονώνοντας την παραγωγή . Πώς νομίζετε ότι έγινε η κινόα μόδα στην Αμερική και την Ευρώπη;

“Πέστε να με φάτε” αλλά συμφωνώ απόλυτα: όσο φωτογραφίζεις και συνεχίζεις να δημοσιεύεις ροζιασμένα χέρια και γριές γυναίκες τσακισμένες από τη κούραση και την σκληρή δουλειά στους αγρούς, μην περιμένεις να αλλάξει ο κόσμος γνώμη …για την αγροτιά. Κανείς νέος δε θέλει να πεθάνει στα πόδια του καλλιεργώντας αγγουράκια και φασόλια για πενταροδεκάρες, κανείς νέος δεν ονειρεύεται -όταν βλέπει εικόνες κακομοιριάς, βρωμιάς και εξάντλησης- να βοσκήσει πρόβατα, να αρμέξει γίδια και να πήξει παραδοσιακό τυρί.

Αντιθετα, αν το μήνυμα περάσει οτι ο σύχρονος αγρότης δεν έχει καμμιά σχέση με τον αγρότη πατέρα του που τον έστειλε να γίνει δικηγόρος στη πρωτεύουσα, οτι η καλλιέργεια της γης είναι μιά σκληρή μεν αλλά ενδιαφέρουσα δουλειά που θα είναι στο επίκεντρο της κοινωνίας του μέλλοντος, τότε , ναί, ίσως το σκεφτεί να καλλιεργήσει και να μεγαλώσει ζώα.

Το βιολογικό κτήμα "Καρυδιές" στο Αρτεμήσιο Ευβοίας.
Το βιολογικό κτήμα “Καρυδιές” στο Αρτεμήσιο Ευβοίας. Συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας, σεβασμός στο περιβάλλον, σύχρονες μέθοδοι καλλιέργειας, αποδοτικότητα και κέρδος.

Εμπνέομαι από ένα αγρόκτημα ζεν στη Βόρεια Εύβοια, μιά από τις πιό εύφορες κοιλάδες μας κοντά στο ιστορικό Αρτεμήσιον, που είναι λαμπρό παράδειγμα της σύχρονης καλλιέργειας. Δεν χρειάζεται να αναβαθμίσω περιγραφικά το ήδη γαλήνιο θέαμα. Ενα παραθαλάσσιο αγρόκτημα 70 στρεμμάτων με 1.300 καρυδιές (από 8-9 διαφορετικές ποικιλίες) που κάθε μιά παράγει περίπου 50 κιλά νόστιμων και βιολογικά πιστοποιημένων καρυδιών. Περπατώ ανάμεσα στις σειρές με τα στοιχισμένα δένδρα που ο κορμός τους δεν ξεπερνά σε ύψος το ένα μέτρο περίπου και τα κλαριά τους είναι ήδη φορτωμένα με τα όμορφα μυρωδάτα φύλλα (ναι τα φύλλα της καρυδιάς μοσχοβολάνε και μάλιστα στη Γαλλία παράγουν ένα είδος κρασιού με αυτά, το vin de noix ) και μικρά πράσινα καρύδια. Κάποια από αυτά συλλέχθηκαν ήδη για να γίνουν το πιό φίνο γλυκό του κουταλιού που έχω δοκιμάσει ποτέ : τοσοδούτσικο άγουρο καρυδάκι , “δεμένο” σε ένα ελαφρύ σιρόπι με ένα μικρό γαρίφαλο καρφωμένο στη σάρκα του για το άρωμα. (Σ’ αυτη τη φάση το καρυδάκι δεν έχει ακόμα σχηματίσει το κέλυφός του, είναι ακόμα ένας μαλακός πράσινος καρπός γεμάτος νοστιμιά και καμμιά σχέση δεν έχει με το συνήθως λιγωτικό γλυκό καρύδι . )

IMG_1858

Το εξαιρετικό αυτό γλυκό αυτό ετοιμάζουν , όπως και όλα τα άλλα προιόντα του αγροκτήματος Αρτεμίσιον, καμμιά δεκαπενταριά γυναίκες από το διπλανό χωριό με τη Γιάννα Μουρίδη επικεφαλής της ομάδας. ΟΙ ίδιες φροντίζουν το κτήμα και τα δέντρα ολοχρονίς, το κτήμα είναι γυναικοκρατούμενο! Η Γιάννα γνωρίζει την καλλιέργεια του καρυδιού καλά, ο άντρας της όσο ζούσε υπενοικίαζε τα κτήματα από τους ιδιοκτήτες και εκείνη τον βοηθούσε. Οταν όμως εκείνος έφυγε από τη ζωή, η Γιάννα πρότεινε στους ιδιοκτήτες της γης όχι μόνον να συνεχίσουν μαζί τη καλλιέργεια καρυδιών αλλά και να την αναπτύξουν. Ο Μιχάλης και η Δέσποινα Μόσχου το αποφάσισαν και έτσι ξεκίνησε μιά αγαστή συνεργασία. Ολοι μαζί πήγαν στο Perigord της νοτιοδυτικής Γαλλίας (θεωρείται η περιοχή που παράγει το καλύτερο καρύδι παγκόσμια, η Καλιφόρνια έπεται) και αποφάσισαν να μάθουν όσα περισσότερα μπορούσαν για την απαιτητική αυτή καλλιέργεια. Γύρισαν πίσω στην Εύβοια με γνώσεις και ενθουσιασμό και ρίχτηκαν στη δουλειά.

Τα κτήματα παραθαλάσσια, με τον δροσερό, κρύο βοριά να έρχεται από τον κοντινό Ολυμπο που βρίσκεται απέναντί τους. Τα πρώτα δένδρα που φυτεύτηκαν εκεί Ιανουάριο μήνα πριν περίπου δέκα χρόνια βαπτίστηκαν με τα ονόματα της οικογένειας αλλά κάθε ένα δενδρο στο αγρόκτημα έχει την ταυτότητά του, ένα γράμμα ενδεικτικό της σειράς και τον δικό του αριθμό. Η παρουσία της οικογένειας όλ αυτά τα χρόνια συνεχής και απαραίτητη στο κτήμα όπως και η συνεργασία με τις γυναίκες από το γειτονικό Πευκί . Κάποιοι γείτονες αγρότες πείσθηκαν νωρίς να αφήσουν άλλες, λιγότερο αποδοτικές καλλιέργειες και να φυτέψουν και εκείνοι καρυδιές αλλά όχι αρκετοί για να αναπτυχθεί τοπικά ένας συνεταιρισμός ή κάποιου άλλου είδους συνεργασία ώστε η συγκεκριμένη καλλιέργεια σταδιακά να αποκτήσει την αίγλη της γαλλικής επαρχίας Dordogne. Οι καρυδιές στην Εύβοια ευδοκιμούν , όσο οδηγούμε τις βλέπουμε πανύψηλες παντού!  Στο κτήμα Καρυδιές στο Αρτεμήσιο πάντως επέμειναν στην βιολογική καλλιέργεια, φύτεψαν στις ρίζες των δένδρων φασόλια (snow peas) για να τα ενισχύσουν έτσι φυσικά με άζωτο, αποκλείοντας από την αρχή κάθε χημικό λίπασμα. Τα πρώτα λουλούδια εμφανίστηκαν τον Μάιο, ο καρπός έδεσε σιγά-σιγά το καλοκαίρι με ποτίσματα από το αρτεσιανό πηγάδι και τα πρώτα καρύδια ήταν έτοιμα τον Οκτώβριο. Μερικά μάλιστα έδωσαν έναν ελαφρά αλμυρούτσικο καρπό, κάποια δένδρα είναι πολύ κοντά στη θάλασσα και δίπλα σε ένα όμορφο ποταμάκι που καταλήγει στη παραλία.

IMG_1880

Στο κτήμα Καρυδιές παράγεται ένα εξαιρετικό καρύδι, κάπου 60 τόνοι κάθε χρόνο. Κάποια από αυτά πωλούνται ολόκληρα (με το κέλυφός τους), κάποια σπασμένα στη μέση (η γνωστή “πεταλούδα”) και κάποια σπασμένα σε μικρότερη ψύχα. Διατίθενται στον Θανόπουλο (από τα γνωστά σούπερ μάρκετ) και πολλά παντοπωλεία. Εκτός από το ωμό καρύδι όμως, εκεί παράγονται εξαιρετικές μπάρες με δημητριακά και ξηρούς καρπούς (με σοκολάτα αλλά και σκέτα) , καρύδια σε συσκευασία σνακ (σκέτα ή με σύκο και δενδρολίβανο ή με μέλι και σουσάμι) και ολόκληρα καρύδια σε διχτάκι. Τα καρύδια είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικά (15 φορές πιό ισχυρά από την βιταμίνη Ε και ως έτσι μειώνουν τον κίνδυνο καρδιοαγγειακών νοσημάτων, καρκίνου και σακχαρώδους διαβήτη), μειώνουν την χοληστερίνη και το στρες με το άφθονο μαγνήσιο που περιέχουν , είναι ένα νόστιμο σνακ και δίνουν πολλές και ωραίες συνταγές για γλυκά με πρωταγωνίστρια νομίζω την καρυδόπιτα αλλά και πολλά νόστιμα κέηκ . Συνοδεύουν εξαιρετικά ορισμένα τυριά (όπως π.χ. το ροκφόρ , την ώριμη γκούντα ή γραβιέρα και τη κοπανιστή) και δίνουν ωραία λικέρ. Σερβιρισμένα με γιαούρτι και μέλι γίνονται ένα δυναμωτικό πρωινό .

IMG_1855

Περπατώντας στο κτήμα Καρυδιές εύχεσαι να γίνει μιά μέρα όλη η περιοχή ισάξια της γαλλικής Perigord, ενα υπόδειγμα συνεργασίας ανάμεσα στους καλιεργητές (μικρούς και μεγαλύτερους) με πρωταγωνιστή το ελληνικό ποιοτικό καρύδι που μέχρι στιγμής φτάνει σε παραγωγή μόνον τους 1.200 τόνους ενώ 5.500 τόνοι εισάγονται από πολλές γειτονικές χώρες, κυρίως τη Τουρκία και τη Βουλγαρία, για να καλύψουν τις ανάγκες της λιανικής αγοράς αλλά και της ζαχαροπλαστικής στην Ελλάδα. Στη Γαλλία το καρύδι από την περιοχή Perigord αντίθετα έχει αντικαταστήσει τις εισαγωγές καλιφορνέζικου και απο το 2002 έχει αποκτήσει και κατοχύρωση ΠΓΕ (Προιόν Γεωγραφικής Ενδειξης).

Νόστιμες μπάρες δημητριακών με καρύδια και μέλι! Το υγιεινό μας σνακ.
Νόστιμες μπάρες δημητριακών με καρύδια και μέλι! Το υγιεινό μας σνακ.

Τα καρύδια του κτήματος είναι πιστοποιημένα από την εταιρία πιστοποίησης βιολογικών προιόντων TUV Αυστρίας και HACCP.

IMG_1893
Κτήμα Καρυδιές , Αρτεμισιον , Βόρεια Εύβοια 34200. Τηλεφωνο επικοινωνίας 6940274641.

Έχεις λίγο χρόνο ακόμα;

Λικέρ καρύδι του ξενώνα Μικρό Σπίτι στο Πάπιγκο (κλικ εδώ)
2

Χειμωνιάτικο κέικ με μέλι και καρύδια (κλικ εδώ)
3Συναντήσαμε τον πρόεδρο του κινήματος Slow Food, στο Ντουμπρόβνικ (κλικ εδώ)

4

1 ΣΧΟΛΙΟ

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ